کتابخانه ملی ایران

⚫کتابخانه ملی ایران 

🌟تاریخچه ملی ایران 

تاریخچه تشکیل مجموعه کتابخانه به آغاز دهه ۱۲۴۰ش. بازمی‌گردد. در سال ۱۳۲۱ش. مدرسه دارالفنون در تهران کار خود را آغاز کرد و ۱۲ سال به بعد کتابخانه کوچکی در آن مدرسه تاسیس شد و تقدیر چنین بود که این مجموعه کوچک در مدرسه ای که به سبک اروپایی ساخته شده بود، که هسته اولیه مجموعه کتابخانه ملی ایران شود که ۷۳ سال به بعد ،در سوم شهریور ۱۳۱۶ش‌. رسما در تهران،گشایش یافت و یکی از مظاهر تجدد در این کشور شمار رفت.

🌟زمینه های جست و جو در بخش های مختلف کتابخانه 

۱. جستجو ترکیبی 

در این بخش امکان جست و جو در منابع موجود در این کتابخانه بر اساس اطلاعات کتاب‌شناختی «عنوان٫ پدیدآورموضوع٫ سایر اطلاعات» وجود دارد؟

🔸امکان استفاده از عملکردهای منظمی جستجوی عبارت ،ترکیب عاطفی«فاصله» و ترکیب فصلی«ا» وجود دارد.

🔸جستجو در فیلدهای معمول استاد مانند عنوان،پدیدآورنده و موضوع با قابلیت استفاده از عملکردهای منطقی وجود دارد.

🔸برای جستجو در سایر اطلاعات شناسنامه ای کتاب مانند:ناشر قطع و...از سایر اطلاعات استفاده نمایند.

۲.درختوار موضوعی 

از آنجایی که یکی از نیازهای پژوهشگران آشنایی با ساختار موضوعی کتابخانه و دسترسی به منابع مرتبط با موضوعات مختلف براساس رده بندی های استاندارد می باشد. درختواره موضوعی این امکان را فراهم می سازد تا کاربران کتاب های یک کتابخانه را براساس رده بندی آن کتابخانه مرور نمایند. 

درختواره موضوعی، همچنین پراکندگی موضوعات منابع موجود در یک کتابخانه را با استفاده از کدهای اصلی و فرعی و رده بندی های استاندارد در قالب یک درختواره فراهم آورده است.دسترسی به قفسه های مرتبط باهریک ازموضوعات از دیگر امکانات این بخش است .

۳.قفسه مجازی 

از آن جا که در اکثر کتابخانه های کشور امکان ورود به مخزن فراهم نیست مراجعان برای مشاهده‌ی منابع موجود در کتابخانه ها از ارائه خدمات به صورت قفسه باز بهرمند نیستند «پایگاه اطلاع رسانی کتابخانه های ایران »با راه اندازی قفسه مجازی این امکان را برای کاربران فراهم نموده تا منابع موجود دریک کتابخانه را به صورت مجازی در قفسه های کتابخانه مشاهده و مرور نمایند .قفسه مجازی امکان دستیابی به منابع هم موضوع با منبع مورد نظر را با استفاده از رده بندی های رایج چون کنگره دیونی برای محققان فراهم می آورد استفاده از این قابلیت ،مشاهده ی هر منبع را در قفسه کتابخانه به شکل مجازی فراهم آورده و آشنایی با کتاب های جدیدی که مخاطب هیچ اطلاعاتی از آن ها ندارد را ممکن می‌سازد.

۱.چگونه میتوانیم ناشر کتابی را در کتابخانه ملی پیدا کنیم ؟

با جستجوی عنوان یا پدید آورنده اثر از طریق کتاب شناسی ملی ویا در بانک اطلاعات کتاب های خانه ی کتاب ایران میتوانید مشخصات توصیفی و تحلیلی کتاب از جمله ناشر آن را مشاهده نمایید.

۲.چگونه میتوانیم کتاب مورد نظر خود را از طریق سایت کتابخانه مطالعه کنیم ؟

با مراجعه به وبسایت کتابخانه دیجیتالی و کتابخانه دیجیتال کودکان کتابخانه ی ملی میتوانید برخی از منابع تمام متن را مطالعه نمایید .

۳.ایا امکان دانلود کتاب ها از سایت کتابخانه ملی وجود دارد ؟

کتاب شناسی ملی تنها اطلاعات کتاب شناختی منابع را نمایش می دهد اما کتابخانه دیجیتال کتابخانه ملی برخی از منابع کتابخانه را به صورت تمام متن در اختیار کاربران جهت مطالعه قرار می دهد.همچنین کتابخانه دیجیتال کودکان نیز منابع تمام متن را ارائه می نماید .ولی امکان دانلود وجود ندارد .

🌟چگونگی دسترسی به سایت دیجیتالی کتابخانه 

به گزارش روابط عمومی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران ،دسترسی به کتابخانه ملی دیجیتال این سازمان با ۱۳ هزار عکس تاریخی ،حدود ۳۷هزار نسخه خطی ۱۵ هزار کتاب چاپی نفیس ،۴هزار کتاب چاپی سنگی از تاریخ ۲۶اسفند ۱۳۹۸برای اعضا از خارج از سازمان بازخواهد شد .

اعضا می‌توانند جهت دسترسی به این کتابخانه از طریق آدرس http://dl .nlai.ir و با وارد کردن شماره عضویت به عنوان شماره کاربری و کد ملی به عنوان پسورد از مدارک کتابخانه دیجیتال استفاده کنند.

🌟 موضوعات مورد دستیابی اعضا در کتابخانه دیجیتال شامل:

پایان نامه _نسخه های خطی_کتاب های چاپی نفیس _سند _عکس های دوران قاجار_تاریخ شفاهی پی دی اف متن .

 

 

 

سوالات مربوط به فصل ۶ کتاب

⚫سوالات مربوط به فصل ۶

۱.منظور از منابع رسمی و غیر رسمی چه نوع منابعی است؟ 

۲. منظور از اینکه فیس بوک به صورت بر خط با دیگران ارتباط برقرار می کند چیست؟

۳. منظور از دانشگاه های نامرئی چه نوع دانشگاه هایی است ؟

۴. آیا در ایران دانشگاه های نامرئی وجود دارد؟ و موضوعات مورد بحث این دانشگاه شامل چه موضوعاتی است؟

۴. منظور از استاندارد های کیفی  سطح بالا که ارزیابی همتایان یا داوری درباره روش اجتماع استفاده می شود  چه نوع استاندارد هایی است؟

۵. چالش متون خاکستری چه نوع چالشی است؟

۶. چالش متون خاکستری شامل چه متونی است؟

 

بررسی کتابخانه ملی ایران و بررسی کتابخانه قدس رضوی

⚫​​​​​​تاریخچه کتابخانه ملی ایران 

🌟تشکیل کتابخانه ملی به آغاز دهه ۱۲۴۰ شمسی باز می گردد. 

بکار رفتن واژه ملی در نام این کتابخانه به معنای ملیتی یا ملی گرایانه نیست بلکه نشان می دهد که این کتابخانه هیچ گونه وابستگی به کتابخانه های دیگر ندارد .

کتابخانه های ملی تبریز، کتابخانه فارس، کتابخانه ملی کرمان از جمله کتابخانه های عمومی هستند که در ایران تأسیس شده است .

به گزارش روابط عمومی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران، این سازمان در راستای مسئولیت اجتماعی و فراهم کردن تسهیلات لازم برای پژوهشگران کشور و عموم افراد با در نظر گرفتن شرایطی که کشور با گسترش ویروس کرونا مواجه است تلاش کرده تا علاوه بر فراهم کردن دسترسی آنلاین برای اعضای کتابخانه شرایط یکسانی را برای بهره مندی از منابع اطلاعاتی فراهم کند .

پیش از این شرایط سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران در راستای برقراری خدمات خود برای اعضای کتابخانه و مراجعان آرشیو ملی و تامین بخشی از منابع مورد نیاز این پژوهشگران در دوران تعطیلی تالارها ، دسترسی به منابع دارای محدودیت در سامانه دیجیتال را که فقط در محل فیزیکی ساختمان های کتابخانه و اسناد ملی میسر بود را از تاریخ ۲۶ اسفند ۱۳۹۸ فراهم کرد. این مجموعه شامل ۱۳ هزار عکس تاریخی، ۱۵ هزار کتاب چاپی نفیس، دسترسی به حدود ۳۷ هزار نسخه خطی و ۴ هزار کتاب چاپ سنگی از سایر منابع این سامانه است که همواره در دسترس همه کاربران اینترنتی قرار داشته اند.

🌟چگونه می توانیم ناشر کتابی را پیدا کنیم ؟

با جست و جوی عنوان یا پدیده اثر از طریق کتاب شناسی ملی و یا در بانک اطلاعات کتاب های خانه کتاب ایران میتوانید مشخصات توصیفی و تحلیلی از جمله ناشر آن را مشاهده نمایید. 

🌟آیا امکان تهیه کپی یا اسکن از کتاب ها و منابع وجود دارد؟

امکان تهیه کپی یا اسکن از منابع طبق ضوابط خاص و با رعایت قوانین حمایت از حق مولف فراهم باشد.

🌟آیا امکان امانت گرفتن کتاب  از طریق سایت کتابخانه وجود دارد ؟

خیر،امکان امانت منابع از طریق وب سایت کتابخانه فراهم نمی باشد. اما با توجه به آیین نامه امانت، اعضای کتابخانه مجاز به امنیت بردن کتاب از کتابخانه عمومی به صورت حضوری و از ساعت ۸ صبح تا ۳:۴۵ بعد از ظهر می باشد .

🌟آیا کتابخانه ملی ایران دارای مخزن دیجیتال است؟

کتابخانه دیجیتال سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران، مجموعه ای دیجیتالی از نسخه های خطی، روزنامه ها،اسناد، عکس، کتابخانه های چاپی و پایان نامه است.

🌟چگونه می توان در کتابخانه ملی کتاب جست و جو کرد؟

کتابخانه ملی دارای دو بخش جستجو ساده و پیشرفته کتاب دارد که با مراجعه به سایت این سازمان می توانید کتاب و منبع مورد نظرتان در میان منابع کتابخانه و آرشیو ، مستندات و کتابخانه دیجیتال جست و جو کنید.

⚫کتابخانه آستان قدس رضوی 

یکی از بزرگترین کتابخانه های ایران و خاور میانه است که در شهر مشهد قرار دارد.اینذکتابخانه متعلق به آستان قدس رضوی  می باشد.این کتابخانه زیر مجموعه سازمان کتابخانه ها،موزه ها ،و مرکز اسناد قدس رضوی است.

🌟 چه پایگاه هوایی در وب سایت کتابخانه دیجیتال موجود است؟ 

۱. پایگاه های خطی، ۲. پایگاه کتاب های چاپ سنگی، ۳.پایگاه کتاب های چاپی ، ۴. پایگاه عکس ها 

🌟چگونه می توانیم منبع مورد نظرمان را یافت کنیم؟

از روش جستجو ساده و پیشرفته و مرورهای الفبایی موضوعی و پدید آورندگان ، می توان منبع مورد نظر را یافت.

🌟منابع در چه دوره های به روز می شوند و یا توسعه می یابند؟ 

به صورت روزانه منابع وب سایت به روز می شوند.

🌟چگونه می توانیم به منابع مورد علاقه در کتابخانه شخصی وارد شویم؟

در این صفحه بعد از ثبت نام در عضویت و تایید آن توسط مدیر امکان افزودن مشخصات تمام منابع مورد علاقه در قالب علاقه مندی ها برای کاربر وجود دارد.

🌟امکان دسترسی به موجودی نسخ خطی از طریق سایت کتابخانه دیجیتال وجود دارد؟

بله در صفحه اول در فهرست پایگاه ها و در سمت راست می توانید پایگاه های نسخه خطی را انتخاب و از طریق جست و جو به منبع مورد نظر دست یافت.

🌟آیا می توانیم به تمام صفحات پایان نامه ها دسترسی داشته باشیم ؟

پایان نامه ها به دلیل نوع آن ها و تک نسخه ای بودن آن ها تابع قوانین و شرایط خاصی دارند . بر این اساس تنها ۱۵ صفحه اول پایان نامه موجود در کتابخانه های آستان قدس رضوی در اختیار قرار می گیرند. البته امکان دریافت فهرست منابع و مآخذ و پرسشنامه از طریق خدمات تحویل مدارک امکان پذیر است .‌

 

 

​​​​​

 

​​

تحقیق درباره دستنامه،سالنامه،سرگذشت نام

⭕دستنامه 

دستنامه یا دستینه یا به انگلیسی(Handbook)نوعی کتاب مرجع یا راهنما مجموعه ای از دستورالعمل ها حاوی اطلاعاتی است که در مراجعه های سریع از آن استفاده می کنند.دستنامه معمولا به گونه ای سازمان داده می شود تا بتوان از آن ها به عنوان مرجعی سریع استفاده کرد.دستنامه از منابع مراجع تخصصی در مورد یک موضوع یا دانش خاص می باشند و اطلاعات تخصصی در مورد یک موضوع یا دانش های خاص می باشند و اطلاعات مورد نیاز برای شناخت دامنه یک موضوع را در دسترس قرار می دهد.

دلیل اصلی انتخاب دستنامه ها همان گسترده بودن و اختصار آن ها است تا مراجعه کننده به کتاب بتواند یک نمای کلی از موضوع مورد نظر کتاب و همچنین اطلاعات بنیادین و کافی در زمینه های مختلف مورد بحث مورد نظر در دسترس داشته باشد.

 

⭕سرگذشت نامه 

سرگذشت نامه به اثری می گویند که حاوی شرح زندگی افراد باشد.در زبان فارسی به آن زندگی نامه،شرح حال،بیوگرافی نیز می گویند. در فارسی قدیم معادل های عربی «تذکره»،«سیره»،نیز برای آن به کار می رفته است.زندگی نامه های جمعی،بخشی از منابع بخش مرجع را در کتابخانه می سازند.زندگی نامه فردی، به ویژه در کتابخانه های عمومی،از جمله منابع مورد علاقه و پر مراجعه هستند.

سرگذشت نامه ها را بر پایه میزان پایبندی آن ها به عینیت نیز دسته بندی می کنند. مهم ترین انواع سرگذشت نامه ها اطلاعاتی هستند که عینی ترین نوع بوده و در آن ها نویسنده می کوشد از هر گونه تفسیر،به استثنای گزینش مواد بپرهیزد و به دنبال آن باشد که زندگی موضوع اثر خود را صرفا بر پایه شواهد بنمایاند.در این گونه آثار خطر اشتباه کمتر است،ولی نتیجه کار چندان چنگی به دل نمی زند و بصیرت افزا نیست.

🌟سرگذشت نامه انتقادی

اثری عالمانه است که می کوشد حقیقت زندگی موضوع خود را بازنمایاند.سرگذشت نامه انتقادی حاصل پژوهش دقیق است و طی آن منابع به دقت بررسی و اعتباریابی و سپس عرضه می شوند.در سرگذشت نامه انتقادی هیچ گونه داستان پردازی صورت نمی گیرد و وقایع دستکاری نمی‌ شوند تا شکل مطلوب به خود بگیرند.سرگذشت نامه علاوه بر زندگی،زمانه شخص را مورد تحلیل قرار می دهد.در زبان فارسی نمونه برجسته ترین چنین زندگی نامه ای، معمای هویدا اثر عباس میلانی است. 

🌟سرگذشت نامه تفسیری 

آن است که سرگذشت نامه نویس منابع خود را در هم ریزد و روایتی از زندگی شخص بدست می دهد که پایه در واقعیات دارد،اما آن ها را دستکاری می کند تا به بصیرتی که دنبال آن است برسد. 

گونه دیگر سرگذشت نامه داستانی هستند. سرگذشت نامه های داستانی را به دشواری می توان سرگذشت نامه به معنای دقیق کلمه دانست؛چه در آنها بسیاری نکات و رویدادها بر ساخته نویسنده هستند و صحنه ها و گفت و گو ها تخیلی اند.

 

⭕سالنامه ها 

سالنامه ها یا وقایع نامه ها سندی برای ثبت مختصر تاریخ بود که در آن وقایع سال به سال بر اساس گاهشماری مرتبا نوشته می شد،اگر چه این اصطلاح برای هر تاریخ مکتوبی می تواند استفاده شود. 

🌟آثار 

⚫سالنامه های چینی 

۱.سالنامه بهار و پاییز 

۲.سالنامه کشورهای متخاصم 

۳. سالنامه سه پادشاهی 

⚫سالنامه طبری «مسلمان قرن دهم»

⚫سالنامه سلسله چوسون در کره 

⚫سالنامه عهد عتیق اسقف اوشر

 

 

 

 

 

 

 

 

 

​​​​​

 

 

​​​​​

 

 

واژه نامه دهخدا

⭕​​​​​​چاپ و نشرلغت نامه 

لغت نامه بزرگ دهخدا که در شانزده جلد به چاپ رسیده است،شامل شرح و معنی واژگان آثار ادبی و تاریخی زبان فارسی است.این لغت نامه ، بزرگ ترین و مهم ترین اثر دهخدا است ، که بیش از چهل سال از عمر او، صرف آن شد. لغت نامه دهخدا، معانی،تفاسیر،وشروح تاریخی چندی از واژه های عربی را نیز داراست.

این لغت نامه در سال ۱۳۱۹ شمسی،درچاپخانه بانک ملی شروع و یک جلد آن در ۴۶۸ صفحه چاپ شد؛ولی به علت جنگ جهانی دوم و ارتباط دامنه آن با ایران، چاپ آن متوقف شد. 

در۲۵ دی ماه سال ۱۳۲۴مجلس شورای ملی به پیشنهاد جمعی از نویسندگان، هزینه چاپ آن را پذیرفت که از آن موقع با همکاری گروهی از دانشمندان با علی اکبر دهخدا،در یادداشت برداری،ترجمه،تدوین و تألیف مطالب،اولین جلد آن در ۵۰۰۰ صفحه در سال ۱۳۲۵منتشر و از آن به بعد در جزوه های ۱۰۰ صفحه ای چاپ شد.بعد از آن دانشگاه تهران این وظیفه را برعهده گرفت و چاپخانه دانشگاه به تنهایی عهده دار چاپ شد که هم اکنون هم ادامه دارد. گفتنی است که نام تمام کسانی که در تالیف لغت نامه همکاری داشته اند در تکمله مقدم آمده است.

محل فعلی موسسه لغت نامه دهخدا در شمیران،جنب باغ فردوس است.این‌ موسسه توانسته لغت نامه دهخدا را در ۲۲۲ جزوه شامل ۲۷۰۰۰ صفحه چاپ کند و در اختیار علاقه مندان قرار دهد.

 

⭕ساختار لغت نامه 

مهم ترین و اساسی ترین اثر دهخدا بنظر برخی مهم ترین اثر نویسندگی معاصر است.بیشتر شهرت و احترامی که دهخدا دارا است، به سبب همین لغت نامه است.همه لغات فارسی و محلی،نام شهرها و روستاها و کلمات علمی و شاخص،حتی لغات عربی را می توان در لغت نامه دهخدا یافت.در جلوی هر کلمه معانی لغوی آن،موارد استعمال،طرز تلفظ صحیح،اشعاری در رابطه با آن و بسیاری اطلاعات دیگر درباره لغت قرار دارد. 

دهخدا ۵۰ سال، یعنی بیشتر عمر خود را صرف آن کرد.وی نزدیک به چهار میلیون فیش برای بنیان این کار جمع آوری کرده است.

​دهخدا در سال ۱۳۲۴هجری شمسی میلیون ها فیشی را که در تهیه لغت فراهم کرده بود،توسط مجلس شورای ملی به ملت ایران هدیه کرد و مجلس نیز قانون را تصویب کرد که این میراث عظیم چاپ شود.

کار هماهنگی و مدیریت لغت نامه به وصیت خود دهخدا برعهده دکتر محمد معین گذاشته شد.پس از فوت دکتر معین نیز این کار به وسیله دکتر سید جعفر شهیدی و دکتر دبیر سیاقی و دیگران دنبال شد و به پایان رسید.تا زمانی که دهخدا زنده بود ۴۲۰۰ صفحه از لغت نامه تهیه شده بود؛درحالی که لغت نامه ای که امروز وجود دارد در ۵۰ جلد و ۲۶هزار صفحه به چاپ رسیده است.

 

⭕ویژگی های لغت نامه 

لغت نامه در حدود ۲۰۰هزار عنوان لغت دارد. بیشتر این لغت ها، مستند به شاهد های متعدد است.

علامه دهخدا از آوردن این شواهد گوناگون از نظم‌ و نثر،علاوه بر روشن ساختن معنی لغت دو نکته دیگر را در نظر داشت:

۱.سیر تاریخی تحول کلمه نشان داده شود 

۲. تحول معنی آن در طول تاریخ زبان دری روشن شود.

ترکیبات لغات در لغت نامه آمده و برای بیان لفظ هر کلمه، در جلد آن، حروف حرکت دار به کار رفته است.

در این کتاب تصور گیاهان و حیوانات،افراد، نقشه اماکن، جدول ها، آمارهای اقتصادی و الفبای ملت های مختلف در برابر لغت های مربوطه، آورده شده است.

 

 

 

 

 

​​​​​​

​​​​​

​​​​

 

 

 

 

واژه نامه دهخدا